Kína er land andstæðna, hér ríkir ótrúlegt ríkidæmi en jafnframt skelfileg misskipting. Það er eitthvað bogið við forgangsröðunina, peningar skipta öllu máli á meðan mannúðarsjónarmið verða undir. Lítill skilningur virðist á þörfum þeirra sem eru fatlaðir eða veikir og fátækir foreldrar sem eignast fatlað barn bregða oft á það ráð að yfirgefa barnið og skilja það eftir úti á götu og sömu sögu er að segja ef barnið veikist. Á mörgum stöðum, sérstaklega í sveitum og í minni bæjum, þarf ekki fötlun eða sjúkdóma til því enn eru stúlkubörn skilin eftir á víðavangi.

Misskiptingin hér blasir við okkur á hverjum degi. Eftir að hafa lesið um yfirgefnu börnin í Kína í grein South China Morning Post fór önnur okkar í stutta bæjarferð í gær. Á hálftíma göngu rakst hún á hvern glæsibílinn á fætur öðrum, þar af tvo Porsche sportbíla, sem telst svo sem ekki til tíðinda í Shanghai. Hún kom við í H&M og á undan henni í röðinni við kassann var fín kínversk frú sem var í rándýrri merkjavöru frá toppi til táar, með stóra Louis Vuitton tösku á handleggnum og veski í stíl. Veruleiki þessarar konu er augljóslega allt annar en barnanna í blaðagreininni.

Það að foreldrar yfirgefi börn sín er mikið vandamál hér í Kína. Börnin eru þá gjarnan fötluð, veik eða hreinlega af röngu kyni. Rætur vandans má rekja til margra þátta, til dæmis fátæktar, eins barns stefnunnar og afar lélegs velferðarkerfis. Til þess að bregðast við þessum vanda opnuðu stjórnvöld það sem kalla má móttökustöðvar fyrir yfirgefin börn, sú fyrsta var tekin í notkun árið 2011 en nú eru stöðvarnar orðnar 25 talsins víðsvegar um landið. Á kínversku kallast þessar stöðvar öryggiseyjur, þetta eru lítil hús með hitakassa og rimlarúmi þar sem hægt er að skilja börn eftir og fara án þess að nokkur viti hver þarna var á ferð. Um leið og barnið er yfirgefið er ýtt á bjöllu og fimm til tíu mínútum síðar kemur starfsmaður og sækir barnið og því er svo komið fyrir á stofnun fyrir munaðarlaus börn.

Móttökustöð fyrir yfirgefin börn í borginni Tianjin.

Ein slík stöð var opnuð í stórborginni Guangzhou í suðurhluta Kína í janúar síðastliðnum. Í mars þurfti að loka henni, að minnsta kosti tímabundið, vegna þess að allt of mörg börn höfðu verið skilin þar eftir og ekki var hægt að sjá um þau öll. Alls hafði verið komið með 262 börn á þessum tveimur mánuðum, eða að meðaltali um fimm börn á dag. Þau voru öll fötluð eða veik, sum voru með Down´s heilkenni, önnur með annars konar þroskahömlun, einhver með hjartagalla og svo framvegis. Til þess að bregðast við þessum fjölda þurfti heimilið sem tekur við munaðarlausum börnum í borginni að fjölga plássum upp í 1.100 en það dugði ekki til.

Foreldrar koma með barnið sitt í eina af móttökustöðvunum.

Grátandi foreldrar yfirgefa barnið sitt.

Sögurnar í South China Morning Post eru sorglegar. Maður með litla frænku sína á stöðinni í Guangzhou segir að hún sé með hvítblæði og að foreldrarnir hafi ekki efni á að borga lækniskostnað. Hann segir að þau séu í bíl þarna skammt frá og hafi ekki treyst sér til að kveðja sína eigin dóttur. Þegar hann gengur í burtu byrjar barnið að gráta.

Annar maður kemur á stöðina með fjögurra ára son sinn. Öryggisvörður stöðvar hann til að segja honum að drengurinn sé orðinn of gamall til að hægt sé að taka við honum. Enginn vill taka við barninu mínu, segir þá maðurinn, læknar sögðu að hann væri með ólæknandi sjúkdóm.

Um 10.000 börn eru yfirgefin árlega hér í Kína, langflest þeirra eru fötluð eða veik. Móttökustöðvarnar hafa verið umdeildar því sumir vilja meina að þær hvetji foreldra til að yfirgefa börn sín, en það er ólöglegt hér. Stjórnvöld hafa svarað því til að stöðvarnar geri meira gagn en ógagn og til stendur að fjölga þeim enn frekar. Það má kannski spyrja hvort þetta sé rétta leiðin til að leysa vandann og hvort ekki væri betra að koma upp öflugra velferðarkerfi í því efnahagslega stórveldi sem Kína er.